Snuffelen bij honden: alles wat je moet weten

Tijdens het snuffelen neemt een hond kleine, snelle ademhalingen, waardoor geurmoleculen diep in de neus terechtkomen. Deze geuren worden vervolgens door de hersenen verwerkt en met elkaar vergeleken. Zo kan een hond niet alleen een geur herkennen, maar ook informatie afleiden over de bron van die geur, die informatie helpt een hond om zijn omgeving beter te begrijpen. Voor ons is een lantaarnpaal of een grasspriet bijvoorbeeld vaak gewoon een onderdeel van de omgeving. Een hond ziet dat anders. Op zo'n plek kunnen geuren achterblijven van andere honden, wilde dieren of mensen die daar eerder langs zijn gekomen. Door te snuffelen verzamelt een hond al deze kleine stukjes informatie en vormt hij een beeld van wat er om hem heen gebeurt.

Kortom: wij verzamelen informatie vooral met onze ogen, terwijl een hond dat vooral met zijn neus doet. Iedere geur vertelt een deel van het verhaal. Door al deze geuren met elkaar te combineren, ontdekt een hond wie er eerder is geweest, welke dieren in de buurt leven en welke veranderingen er sinds zijn vorige wandeling hebben plaatsgevonden. Daarom is snuffelen veel meer dan zomaar ergens aan ruiken. Het is een manier waarop honden hun omgeving begrijpen en natuurlijk gedrag kunnen uitvoeren.

Snuffelen is geen gedrag dat een hond hoeft te leren. Wanneer puppy's worden geboren, zijn hun ogen en oren nog gesloten. In de eerste levensweken vertrouwen ze daarom compleet op slechts drie zintuigen: hun reukzintuig, tastzintuig en smaakzintuig. Met hun neus vinden ze de moeder om te drinken en herkennen ze de vertrouwde geur van het nest. Nog voordat een puppy goed kan zien of horen, helpt zijn neus hem dus al om de wereld om zich heen te ontdekken.

Naarmate een puppy ouder wordt en zijn zintuigen zich verder ontwikkelen, blijft de neus één van zijn belangrijkste hulpmiddelen. Door te snuffelen leert hij zijn omgeving kennen, ontdekt hij nieuwe geuren en verzamelt hij informatie over alles wat zich om hem heen afspeelt. Deze behoefte verdwijnt niet wanneer een hond volwassen wordt. Ook volwassen honden gebruiken hun neus iedere dag om hun omgeving te onderzoeken. Snuffelen helpt hen om veranderingen op te merken, nieuwe situaties te onderzoeken en natuurlijk gedrag uit te voeren. Daarom zie je honden tijdens een wandeling regelmatig stilstaan om uitgebreid aan een plek te snuffelen.

Snuffelen is veel meer dan een leuke bezigheid tijdens een wandeling. Door geuren te onderzoeken verzamelt een hond niet alleen informatie, maar verwerkt hij deze ook. Zo ontdekt hij steeds meer over wat er in zijn omgeving gebeurt. Dat kost concentratie en energie. Dit zorgt ervoor dat niet alleen zijn neus, maar ook zijn hersenen aan het werk zijn. Snuffelen is dus een belangrijke mentale bezigheid voor de hond.

Voor veel honden is een wandeling daarom meer dan alleen bewegen. De mogelijkheid om onderweg rustig te snuffelen is minstens zo belangrijk als de afstand die wordt afgelegd. Een korte wandeling waarbij een hond uitgebreid de tijd krijgt om zijn omgeving te onderzoeken kan daardoor waardevoller zijn dan een lange wandeling waarbij hij voortdurend moet doorlopen. Door een hond regelmatig de ruimte te geven om te snuffelen, geef je hem de kans om natuurlijk gedrag uit te voeren en zijn omgeving op zijn eigen manier te verkennen. Dat betekent niet dat een hond tijdens iedere wandeling overal uitgebreid moet snuffelen, maar wel dat er dagelijks momenten mogen zijn waarop hij zijn neus kan volgen.

Dat honden goed kunnen ruiken, weten de meeste mensen wel. Toch wordt vaak onderschat hoe bijzonder hun reukvermogen eigenlijk is. De neus van een hond is speciaal ontwikkeld om geuren waar te nemen en te analyseren. Hierdoor kan een hond veel meer uit een geur halen dan wij.

Een belangrijk verschil zit in het aantal geurreceptoren. Afhankelijk van het ras heeft een hond ongeveer 125 tot 300 miljoen geurreceptoren in zijn neus. Mensen hebben er ongeveer 5 tot 6 miljoen. Hierdoor kunnen honden veel zwakkere geuren waarnemen en verschillende geuren beter van elkaar onderscheiden. Ook de hersenen spelen hierbij een belangrijke rol. Bij honden is een veel groter deel van de hersenen betrokken bij het verwerken van geuren dan bij mensen. Hierdoor kunnen ze de informatie die ze met hun neus verzamelen veel uitgebreider verwerken.

Tijdens het snuffelen gebruikt een hond zijn neus bovendien anders dan tijdens normaal ademhalen. Hij neemt meerdere korte ademhalingen achter elkaar, waardoor steeds nieuwe geurmoleculen diep in de neus terechtkomen. Op die manier kan een hond een geur nauwkeurig onderzoeken en zoveel mogelijk informatie verzamelen.