10 veelgemaakte fouten bij hondentraining

Een woord zoals ‘zit’, ‘af’ of ‘hier’ heeft voor een hond niet automatisch betekenis. Hij moet eerst leren welk gedrag bij dat woord hoort. Wanneer je een signaal al vaak gebruikt terwijl je hond nog niet weet wat de bedoeling is, hoort hij het woord zonder dat er steeds hetzelfde gedrag op volgt. Daardoor wordt het voor hem lastiger om de juiste koppeling te maken.

Leer daarom eerst het gedrag aan. Voert je hond de oefening een paar keer achterelkaar goed uit met behulp van bijvoorbeeld een handgebaar of lokbeweging? Dan kun je het nieuwe signaal toevoegen. Zeg het woord eerst en geef kort daarna de bekende aanwijzing. Vervolgens beloon je het gedrag zoals je gewend bent. Gaat dat meerdere keren goed? Dan kun je rustig het gebaar kleiner maken en uiteindelijk weghalen.

Je vraagt je hond om te gaan zitten, maar hij reageert niet direct. Voor je het weet zeg je: ‘Zit, zit, zit, zit…’ Door het woord steeds opnieuw te zeggen, is het niet meer duidelijk welk moment het echte signaal is. Sommige honden gaan daardoor pas reageren op de hele reeks ‘zit, zit, zit’, terwijl het woord bij andere honden steeds meer naar de achtergrond verdwijnt en uiteindelijk nauwelijks nog een reactie oproept.

Geef een commando daarom één keer en geef je hond voldoende tijd om erop te reageren. Honden hebben soms langer nodig om een signaal te verwerken dan je denkt. Lukt het na even wachten niet? Dan kun je het woord eventueel nog één keer rustig herhalen.

Komt er daarna nog steeds geen reactie, blijf het commando dan niet opnieuw geven. Kijk in plaats daarvan waarom het niet lukt. Begrijpt je hond het woord al goed genoeg? Is er veel afleiding? Of vraag je de oefening in een situatie waarin hij deze nog niet heeft geleerd?

Pas de training vervolgens aan op de oorzaak. Maak de oefening tijdelijk makkelijker, oefen op een rustigere plek of help je hond met een aanwijzing die hij al kent. Bouw daarna stap voor stap weer op en zorg voor succes. Zo voorkom je dat het commando zijn betekenis verliest en geef je jouw hond een eerlijke kans om goed te reageren.

Met een beloning laat je jouw hond weten welk gedrag iets oplevert. Daarom is het belangrijk dat de beloning zo snel mogelijk volgt op het gedrag dat je wilt versterken.

Vraag je jouw hond bijvoorbeeld om te gaan zitten, maar geef je de beloning pas wanneer hij alweer opstaat? Dan kan het voor hem onduidelijk zijn of het zitten of juist het opstaan werd beloond. Beloon daarom direct nadat je hond het gewenste gedrag uitvoert. Een beloningswoord of clicker zijn erg handig om het juiste moment precies aan te geven.. De daadwerkelijke beloning mag daarna volgen, omdat het markeersignaal al duidelijk heeft gemaakt welk gedrag goed was. Door goed op je timing te letten, maak je voor je hond veel duidelijker welk gedrag je graag terug wilt zien.

Een lokmiddel kan handig zijn om je hond een nieuwe beweging aan te leren. Je houdt bijvoorbeeld een voertje bij zijn neus en beweegt je hand omhoog, zodat hij gaat zitten. Wanneer het voer daarna bij iedere herhaling zichtbaar in je hand blijft, kan je hond echter vooral leren om het voertje te volgen.

Bouw het lokmiddel daarom al snel af. Maak eerst dezelfde handbeweging met een lege hand en geef de beloning daarna vanuit je andere hand of uit je zak. Gaat dit goed, dan kun je de beweging geleidelijk kleiner maken of vervangen door het handgebaar dat je uiteindelijk wilt gebruiken. Hetzelfde geldt voor andere hulpmiddelen. Wanneer je hond een oefening alleen kan uitvoeren met een duidelijk handgebaar, een target of begeleiding aan de lijn, is de vaardigheid nog niet volledig zelfstandig aangeleerd. Verminder de hulp stap voor stap, zodat je hond leert reageren op het uiteindelijk gewenste commando.

Een oefening die thuis goed gaat, lukt buiten niet automatisch op dezelfde manier. Andere honden, geuren, geluiden en beweging kunnen het voor je hond veel moeilijker maken om zich op jou te richten.

Toch wordt een oefening vaak direct in een drukke omgeving gevraagd, terwijl deze daar nog niet is opgebouwd. Reageert je hond vervolgens niet, dan betekent dit niet meteen dat hij het commando niet kent. De situatie kan op dat moment simpelweg te moeilijk zijn.

Bouw afleiding daarom stap voor stap op. Begin op een rustige plek en voeg pas iets meer afleiding toe wanneer de oefening daar goed lukt. Oefen bijvoorbeeld eerst in huis, daarna in de tuin, dan tijdens een bekende wandelroute en pas later op een drukkere of onbekende plek.

Niet iedere hond pakt een nieuwe oefening op dezelfde manier op. De ene hond probeert gemakkelijk verschillende dingen uit, terwijl een andere hond voorzichtiger is en eerst meer duidelijkheid nodig heeft. Ook leeftijd, eerdere ervaringen, motivatie en de omgeving kunnen invloed hebben op hoe een hond leert.

Daarom kan dezelfde oefening bij twee honden een andere opbouw vragen. De ene hond heeft misschien genoeg aan een klein handgebaar, terwijl een andere hond meer tussenstappen nodig heeft. Ook de snelheid waarmee je de oefening moeilijker maakt, hoeft niet voor iedere hond hetzelfde te zijn.

Kijk tijdens het trainen daarom goed naar wat jouw hond laat zien. Begrijpt hij de oefening, blijft hij betrokken en kan hij regelmatig succes behalen? Dan past de opbouw waarschijnlijk goed. Raakt hij juist steeds de draad kwijt of ontstaat er frustratie, dan kan het bijvoorbeeld helpen om de oefening langzamer op te bouwen, korter, duidelijker of eenvoudiger te maken.

Een hond hoeft niet op precies dezelfde manier of in hetzelfde tempo te leren als een andere hond. Door de training af te stemmen op de hond die voor je staat, vergroot je de kans dat hij begrijpt wat je van hem vraagt en prettig kan blijven leren.